آموزش حضوری یا مجازی؟

تحصیل مجازی و آنلاین را نه میتوان یک آموزش بینقص دانست و نه میشود آن را رد کرد، در دو سال کرونایی این شیوه تحصیلی ابهامات بسیاری مانند محدودیت اینترنت، نابسامانی در پهنای باند، دشواری رفع اشکال به صورت غیرحضوری و مدیریت کلاس مجازی و نظمدهی به آموزش مشکلاتی برای معلمان، دانش آموزان و والدین داشت.
به گزارش خبرنگار ایمنا، با همهگیری بیماری کرونا و تعطیلی ناخواسته مدارس، کار آموزش و پرورش دچار دگرگونی و تغییر شکل فضای آموزشی در مورد تدریس به دانشآموزان شد و ارتباط معلم با تدریس مجازی همراه بود. استفاده از فضای مجازی برای آموزش پیامدهای منفی مانند تحمیل بار مالی به خانواده برای تهیه گوشی و اینترنت بهویژه در خانوادههای کمبرخوردار، وابستگی روانی و آسیبهای جسمی به جهت استفاده زیاد از تبلت و گوشی، افت تحصیلی برخی دانشآموزان و درگیری و تعارض بین اعضای خانواده را به دنبال داشته است.
در این شرایط معلمان و والدین موظف بودند که قوانین پیچیدهتر و سختگیرانهتری برای دانشآموزان ایجاد کنند تا بازیگوشی آنها را کاهش داده و آنها را وادار به دنبال کردن مباحث کلاس با نظم بیشتری کنند. اما با روند واکسیناسیون جمعیت هدف و دانشآموزان، از مهرماه ۱۴۰۰ آموزشهای حضوری در مدارس مناطق کم جمعیت روستایی و عشایری و هنرستانها برگزار شد و سپس با واکسینه شدن آمار بیشتر از دانشآموزان از آذرماه امسال بود که برای همه مقاطع تحصیلی مدارس به شکل حضوری بازگشایی شد و تعداد محدودی از دانشآموزان دو یا سه روز در هفته در چند نوبت در کلاسهای حضوری مشغول به آموزش شدند.
با وارونگی هوا و شرایط اضطراری آلودگی هوای اصفهان در روزهای آلودگی، آموزش حضوری مقاطع ابتدایی تعطیل اعلام میشود و روند آموزشها به صورت مجازی است و به گفته والدین دانشآموزان مقاطع متوسطه نیز تنها برای دادن امتحانات دی ماه حضوری به مدرسه میروند و روند آموزشها همچنان مجازی انجام میگیرد و دغدغه بسیاری از خانواده این است که آموزش و پرورش با وجود موظف بودن به نیمه باز کردن مدارس از آذرماه شده است اما در بعضی مناطق مدارس تنها آموزش را به شکل آنلاین دارند.

مزیتهای آموزش حضوری در گفتوگو با دانشآموزان
افشین دانشآموز مقطع متوسطه دوم که برای امتحانات نهایی به مدرسه میرود، میگوید: در این دو سال آموزش مجازی خیلی خستهام کرده بود و از وقتی که مدارس به شکل حضوری باز شدند خوشحال هستم که تعدادی از دوستان و معلمان را میبینم و بهتر درس را یاد میگیرم، قبل از امتحانات دو روز در مدرسه بودم و مابقی هفته آنلاین درس میخواندم، اکنون تنها به مدرسه میروم و بعد از تمام شدن امتحان سریع به خانه میروم و به صورت آنلاین درس میخوانم، به نظرم شرایط بهتر از قبل شده و همین تعداد روزهای کم که مدرسه هستیم در افزایش روحیه و بهتر درس خواندن ما مؤثر است.
سهیل و مازیار دانشآموزان کلاس دوم و پنجم مقطع ابتدایی هستند و مادر آنها میگوید: دانشآموزان ابتدایی در خانه بسیار بازیگوش هستند و در کرونا در این دو سال درس خواندن آنها خیلی سختتر بود، از آذرماه فرزندانم را به مدرسه میبرم، دلهره و نگرانی از بیماری کرونا را دارم، اما میدانم اگر مدرسه هم نروند از آموزش مناسب و یادگیری خوب عقب میافتند، کلاس درس مجازی آنها اصلاً در منزل قابل قیاس با کلاس حضوری آنها با معلم در مدرسه نیست، حداقل فرزندانم برای انجام تکالیف درسی احساس مسئولیت میکنند، اما در آموزش آنلاین در خانه بیشتر به من متکی هستند و تمرکز کمتری دارند.
مائده دانشآموز مقطع متوسطه اول است، او میگوید: کلاس درس تعطیل است و برای دادن امتحان به مدرسه میرویم، فضای مدرسه، بهداشت و فاصله صندلیهایمان برای امتحان خوب است، اما پدر و مادرم مدام نگران هستند و از وضعیت بهداشت مدرسه از من سوال میکنند، از زدن ماسک خسته شدم و دوست دارم این شرایط هر چه زودتر تمام شود و با خیال راحت به مدرسه بروم.
تعطیلی مدارس تصمیم کمیته اضطرار آلودگی هوا
آذرکیوان امیرپور معاون تربیت بدنی و سلامت اداره کل آموزش و پرورش استان اصفهان در گفتوگو با خبرنگار ایمنا در خصوص تعطیلی مدارس به دلیل آلودگی هوا و آموزش آنلاین دانشآموزان اظهار میکند: هفته گذشته به دلیل آلودگی هوا تعطیلی پیش دبستانی، مدارس ابتدایی و مهدکودکها را داشتیم، اما برای مقطع متوسطه این تعطیلی نبوده است و برگزاری امتحانات دی ماه به صورت حضوری انجام شده است و ابلاغی برای تعطیلی نداشتیم. برای اینکه دانشآموزان مقطع ابتدایی در شرایط آلودگی هوا در حیاط مدرسه فعالیتهای فیزیکی نداشته باشند و در معرض هوای آلوده قرار نگیرند این تعطیلیها اجرا شده و مدارس این گروه از دانشآموزان تعطیل میشود.
وی اضافه میکند: منشأ آلودگی هوای اصفهان دانشآموزان نیستند و ایاب و ذهاب آنها تأثیری در افزایش آلودگی اصفهان ندارد، آلودگی هوا ادامه دارد و تعطیلی مداوم در این مقاطع تحصیلی راهکار مناسبی نیست و اداره کل آموزش و پرورش استان اصفهان موافق این تعطیلیها نیست. تعطیلی مداوم مدارس به دلیل آلودگی هوا تصمیم کمیته اضطرار آلودگی هوا است که روی این موضوع تاکید دارد، تعطیلی مدارس یک مسکن موقتی است و راهکار نهایی و درمان نیست، منشأ آلودگی هوای اصفهان دانشآموزان نیستند و ایاب و ذهاب آنها تأثیری در افزایش آلودگی اصفهان ندارد.
معاون تربیت بدنی و سلامت اداره کل آموزش و پرورش استان اصفهان تاکید میکند: برگزاری امتحانات دی ماه دانشآموزان مطابق دستورالعملهای کشوری به صورت حضوری است و هفته گذشته این برنامه شروع شده و به مدت دو هفته تا آخر دی ماه امتحانات دانشآموزان متوسطه ادامه دارد. در حال حاضر قریب به ۹۶ درصد معلمان دوز اول واکسن کرونا را تزریق کردند و پوشش ۹۲ درصد دوز دوم و بیش از ۲۵ درصد دوز سوم واکسن کرونا برای فرهنگیان انجام شده و آمار واکسیناسیون معلمان رضایت بخش است. برای گروه دانشآموزان پوشش ۹۵ درصدی واکسیناسیون مدنظر بوده است و تاکنون قریب به ۹۰ درصد دانشآموزان نیز تاکنون واکسیناسیون کرونا را انجام دادند.
کلاسهای حضور دانشآموزان متوسطه وابسته به جمعیت دانشآموزی
حسین نادیان رئیس اداره آموزش دوره اول و دوم متوسطه آموزش و پرورش استان اصفهان در گفتوگو با خبرنگار ایمنا در خصوص روند آموزشهای مقطع متوسطه اظهار کرد: بازگشایی حضوری مدارس برای دوره متوسطه دوم از ۱۵ آبان ماه و برای دوره اول از ابتدای آذرماه امسال بوده است و باید همه مدارس آموزش حضوری را برای دانشآموزان داشته باشند و مدارس شلوغ به صورت گروه بندی و با رعایت پروتکلها این برنامه را دارند، روزهای حضور دانشآموزان در مدارس وابسته به جمعیت آنها است و شورای مدرسه مصوب میکند که با توجه به فضای آموزشی و تعداد دانشآموزان امکانات برقراری کلاسهای حضوری چطور باشد.
وی اضافه میکند: دانشآموزان مطابق گروه بندیهای ۱۵ نفری در مدرسه در کلاس درس حضور پیدا میکنند، اگر حجم دانشآموزان یک کلاس درس بیشتر باشد آنها به دو گروه تقسیم میشوند و بر اساس گروه بندیها در طول هفته دو یا سه روز در مدرسه حضور دارند و روزهایی که در مدرسه نیستند برنامه آموزشی آنها به صورت آنلاین انجام میشود.

رئیس اداره آموزش دوره اول و دوم متوسطه آموزش و پرورش اصفهان تاکید میکند: در حال حاضر ۳۰۰ هزار دانشآموز متوسطه دوره اول و دوم نظری به غیر از هنرستانیها در حدود یک هزار و ۹۰۰ مدرسه استان اصفهان در حال تحصیل هستند و هر سال فصل امتحانات دی ماه کلاسهای درس مقطع متوسطه به مدت دو هفته مطابق آئیننامه تعطیل میشود تا دانشآموزان بتوانند امتحانات دی ماه را بدهند، اکنون امتحانات در همه مناطق استان از ۱۱ دی ماه شروع شده و به مدت دو هفته ادامه دارد و تقریباً امتحانات آموزش متوسطه این هفته تمام میشود.
در آینده برنامه آموزشهای حضوری توسعه پیدا میکند
نادیان تصریح میکند: مدارس مقطع متوسطه به دلیل آلودگی هوا تعطیلی نداشتهاند و هر مدرسهای که کل آموزشها را به صورت آنلاین انجام دهد و کلاس حضوری در طول هفته برای دانشآموزان نداشته باشد این نوع فعالیت تخلف است و باید خانوادهها موارد را به اداره ارزیابی و عملکرد آموزش و پرورش استان اصفهان برای دادن تذکر نهایی به مدارس اطلاعرسانی کنند.
وی میافزاید: مدارس بر مبنای جمعیت دانشآموزی، فضای فیزیکی و تصمیم شورای مدرسه برای رعایت پروتکلها گروه بندیها را انجام میدهند و روزهای حضور دانشآموزان در مدرسه را تعیین میکنند، مدارس پرجمعیت که برای رعایت پروتکل محدودیت دارند روزهای کمتری را برای حضور دانشآموزان اعلام میکنند، اما تدریس با آموزش کاملاً آنلاین تخلف است.
رئیس اداره آموزش دوره اول و دوم متوسطه آموزش و پرورش اصفهان اظهار میکند: باید کادر مدرسه حضور داشته باشند و روزهای حضور دانشآموزان تنها در مدارس پرجمعیت کمتر است و مابقی روزها به صورت آنلاین برگزار میشود. مطابق دستورالعملهای جدید وزارت آموزش و پرورش که با دستور رئیسجمهور به استانها ابلاغ شده باید در آینده برنامه آموزشهای حضوری توسعه پیدا کند و مدارس تا جایی که امکان دارد برای زمان آموزش و روزهای حضور دانشآموزان توسعه ایجاد کنند.
با بسته شدن درب مدرسه روند آموزش تعطیل نمیشود
لیلاسادات ابطحی معاون آموزش ابتدایی اداره کل آموزش و پرورش استان اصفهان در گفتوگو با خبرنگار ایمنا، در خصوص روند آموزشهای حضوری و مجازی دانشآموزان مقطع ابتدایی، اظهار میکند: سالهای قبل با شدت گرفتن آلودگی هوا روند آموزش تعطیل بود، در حال حاضر با شرایط آلودگی هوا آموزش کاملاً تعطیل نمیشود و تنها برگزاری کلاسهای حضوری را در مدارس نداریم و مدیران مدارس در محیط مدرسه حضور دارند و درب مدرسه بسته نمیشود و معلمان در منزل روند آموزش را پیگیری میکنند، در کرونا استفاده از فضای مجازی این امکان را فراهم کرده با بسته شدن درب مدرسه روند آموزش دانشآموزان تعطیل نمیشود.
وی اضافه میکند: با بازگشایی مدارس اکنون بر روی افزایش تعداد روزهای حضور دانشآموزان در مدرسه کار میشود، برای مثال اگر یک گروه دانشآموزی یک روز در مدرسه حضور دارد این را توسعه به حضور چند روز در هفته توسعه میدهیم و معلمان برای آموزشهای حضوری بیشتری در مدرسه حاضر میشوند.
معاون آموزش ابتدایی اداره کل آموزش و پرورش استان اصفهان تاکید میکند: آموزش بسیار به زیرساختها متکی بوده و بهداشت در مدارس کاملاً تضمین کننده سلامت دانشآموزان است و برای آموزش و پرورش بسیار مهم بوده که طی چند مرحله این کار را انجام دهد، اولین کاری که امسال انجام شد اینکه برگزاری کلاسهای زیر ۱۵ نفر به صورت حضوری اعلام شد و از اول مهرماه امسال در روستاها و حاشیه شهرها این کلاسها دایر بودند.
ابطحی تصریح میکند: موج دومی که در آموزش ابتدایی اتفاق افتاد اینکه از اول آذرماه مقرر شد همه مدارس با فضای آموزش حضوری اداره شوند و قریب به دو ماه است که این اتفاق افتاده و تصمیم گیری اول بر عهده شورای مدرسه گذاشته شده و در این تصمیم تعیین میشود که دانشآموزان به چه صورتی در مدرسه حضور پیدا کنند و معمولاً دانشآموزان به صورت گروه بندی با تعداد ۱۵ نفر در کلاسهای درس حضور پیدا میکنند.
آموزش مجازی رشد اجتماعی کودک را تأمین نمیکند
وی میافزاید: در حال حاضر توسعه برنامه حضوری دانشآموزان در مدارس را دنبال میکنیم و مدیران به دنبال این هستند که تعداد روزهای حضور دانشآموزان در مدارس بیشتر شود، این اتفاق وابسته به جمعیت مدرسه و کلاس درس است و مطابق گروه بندیها هر چه قدر که جمعیت بیشتر شود تعداد روزهای حضور دانشآموزان هم تغییر پیدا میکند.
معاون آموزش ابتدایی اداره کل آموزش و پرورش استان اصفهان اظهار میکند: اطمینان بخشی به خانوادهها و اقناع والدین به دلیل حضور فرزندان در مدرسه و پیگیری آموزشها به شکل حضوری انجام میشود و این اتفاق میتواند روزهای حضور دانشآموزان در مدارس را تحت تأثیر قرار دهد تا تعداد روزها را افزایش دهیم، از خانوادهها تقاضا داریم از حقی که برای فرزندان خود قائل شدند و اینکه از فضایی که مربوط به آموزش حضوری آنها است به هیچ عنوان منصرف نشوند و فرزندان خود را برای آموزش حضوری روانه مدرسه کنند.
ابطحی تاکید میکند: بررسیها نشان میدهد که آموزش مجازی ممکن است است به لحاظ تحصیل دانشآموز را حمایت کند اما از نظر رشد اجتماعی و اینکه کودک نیاز به فضای جمعی همنشینی با همسالان دارد این موارد را برای او تأمین نمیکند، آموزش تنها از طریق معلم نیست آموزش از طریق همسالان هم اتفاق میافتد و فضای مدرسه یک فضای امیدواری را برای کودک در تحصیل و رشد فرایند اجتماعی او ایجاد میکند، از خانوادهها درخواست داریم این سهم را برای فرزندان به رسمیت بشناسند و آنها را روانه مدرسه کنند و مطالبهگر این موضوع باشند که فرزندان آنها روزهای بیشتری را در مدرسه حضور پیدا کنند.

مدارس ابتدایی تمام روزهای هفته باز است / در آلودگی هوا آموزش ترکیبی است
وی تصریح میکند: در حال حاضر تمام روزهای هفته مدارس ابتدایی باز است و تنها پنجشنبه و جمعه تعطیل بودند و در بعضی مناطق روزهای پنجشنبه را هم برای بازگشایی جزو برنامههای درسی دانشآموزان قرار دادند، اما همه روزهای هفته دانشآموزان میتوانند به مدرسه بیایند و درب مدرسه باز بوده و کادر مدرسه حضور دارند، دانشآموزان مدارس مطابق گروه بندی آنها و رعایت پروتکلهای بهداشتی «۰۶» و تهویه هوا به مدت دو یا سه روز در کلاسهای درس حاضر میشوند و در برنامههای آینده توسعه روزهای حضور دانشآموزان ابتدایی را در مدارس مدنظر داریم و اکنون شیوه آموزش مقطع ابتدایی به صورت ترکیبی (حضوری و مجازی) است.
معاون آموزش ابتدایی اداره کل آموزش و پرورش استان اصفهان اضافه میکند: در اول آذرماه حضوری شدن مدارس شهر اصفهان را شروع شد و مدارس روستایی و حاشیهای از ابتدای مهرماه بازگشایی شدند، در واقع از ابتدای آذرماه با بازگشایی حضوری مدارس ابتدایی یک فضای مفیدتر برای آموزش و پرورش ایجاد شد و هر چه قدر نتوانیم از فضای مدرسه به درستی استفاده کنیم به طور یقین در آموزشهای کودکان آموزش ابتدایی مشکلاتی را تجربه خواهیم کرد.
ابطحی تاکید میکند: به همین دلیل امیدواریم که مسئله آلودگی هوا حل شود تا دانشآموزان بتوانند با قدرت بیشتری از فضای مدرسه استفاده کنند و محقق شدن این اتفاق نیز وابسته به این است که همشهریان خود مراقبتی را برای کاهش آلودگی هوا با تردد کمتر خودروی شخصی و رعایت قوانین مدنظر داشته باشند تا بتوانیم از فضای مدرسه بهره بیشتری ببریم.
وی اظهار میکند: آلودگی هوای کلانشهر اصفهان یک نگرانی عمومی است و مسئولان هم در مورد آن اتفاق نظر دارند که باید مسئله آلودگی هوا حل شود، اکنون در شهری پرجمعیت زندگی میکنیم و فضایی که تحت تأثیر مسائل زیست محیطی است و چارهای برای پذیرش شرایط فعلی نداریم، وقتی که مدارس تعطیل میشود سعی میکنیم آموزش را به صورت مجازی حفظ کنیم تا روند یادگیری دانشآموزان صدمهای نبیند.
گزارش از اکرم کیانی خبرنگار سرویس جامعه ایمنا